Kernenergie statistisch gezien nu tot 4,5 keer minder veilig dan vorige week
De belangenorganisaties voor kernenergie kunnen stapels documenten over de veiligheid van kerncentrales gaan herschrijven. Statistisch gezien ligt de kans op een 'meltdown' van een kerncentrale sinds de aardbeving in Japan flink hoger dan een week geleden. Als we de berekeningsmethoden van de kernindustrie hanteren - die tot nu toe werden gebruikt om aan te tonen hoe veilig nucleaire energie is - dan kunnen we vanaf nu gemiddeld om de 4 tot 8 jaar ergens op de wereld een kernramp verwachten. De kans dat er de komende 50 jaar in België een kernramp gebeurt, is voortaan 10 tot 20 procent.
Op de startpagina van de website wordt dat cijfer zelfs dagelijks geactualiseerd: gisteren ging het welgeteld om 14.420 reactorjaren. Gerekend aan het huidige aantal van 436 civiele kernreactoren komt dat neer op een gemiddelde van 32 jaar per reactor.
Vorige week: gemiddeld één meltdown om de 11 tot 16 jaar
Aangezien er volgens de organisatie op die tijd slechts twee "meltdowns" of "kernsmeltingen" hebben plaatsgevonden, komt dat neer op één ernstig ongeluk om de 7.000 reactorjaren. Voor alle duidelijkheid: een meltdown hoeft niet noodzakelijk tot een kernramp te leiden, maar de kans wordt dan wel erg groot (1 op 2 volgens dezelfde statistieken). De pagina in kwestie zal wellicht binnenkort worden aangepast, dus hier nog even het letterlijke citaat:
"There have been two major reactor accidents in the history of civil nuclear power - Three Mile Island [VS, 1979] and Chernobyl [Oekraïne, 1986]. One was contained without harm to anyone and the other involved an intense fire without provision for containment. These are the only major accidents to have occurred in some 14,000 cumulative reactor-years of commercial operation in 32 countries. The risks from western nuclear power plants, in terms of the consequences of an accident or terrorist attack, are minimal compared with other commonly acceptable risks."
De World Nuclear Association erkent verder ook een tiental ongevallen met experimentele en militaire reactoren, waarvan er één ernstig wordt genoemd: de meltdown van een militaire reactor in Windscale in Engeland in 1957, met soortgelijke gevolgen als die in Tsjernobyl. Het "Institution of Mechanical Engineers" - géén belangenvereniging van de nucleaire industrie - neemt dat ongeval mee bij een soortgelijke berekening en komt bijgevolg uit op een meltdown om de 4.600 reactorjaren. Hier opnieuw het letterlijke citaat, voor het geval de pagina zou worden aangepast:
"Today 436 civil nuclear power reactors operate worldwide, generating 373 GWe of electrical power, which is about 15% of total global electricity consumption. These reactors have operated for 14,000 reactor-years, the vast majority working very safely and without any notable safety incidents. Based on past nuclear accidents at Chernobyl, Three Mile Island and Windscale the probability of a reactor core meltdown is about once in every 4,600 reactor-years."
Gaan we uit van het huidige aantal kernreactoren voor elektriciteitsopwekking - 436 reactoren wereldwijd - dan mogen we volgens deze logica één meltdown verwachten om de 11 tot 16 jaar. Maar dat was vóór de aardbeving in Japan eind vorige week een niet eerder geziene ravage aanrichtte.
Nu: gemiddeld één meltdown om de 3,5 tot 8 jaar
Hoe erg de situatie in Japan is, blijft momenteel onduidelijk, en dat
zal nog wel een tijdje duren. Maar er zijn aanwijzingen dat er, ondanks
de geruststellende woorden van de Japanse regering, in totaal drie tot zes kernreactoren zijn gesmolten of zullen smelten.
Als dat hoogste cijfer correct zou blijken, dan komen we aan een totaal
van 8 of 9 kernsmeltingen op 14.000 reactorjaren, of één meltdown om de
1.550 tot 1.750 reactorjaren.
Rekening
houdend met het huidige aantal kernreactoren komt dat neer op één
meltdown wereldwijd om de 3,5 tot 4 jaar (of om de 7 tot 8 jaar als de
schade in Japan beperkt blijft tot drie meltdowns). Als het belang van
kernergie wereldwijd zou verdrievoudigen, zoals onder meer het
Internationaal Energie Agentschap (IEA) dat in 2050 graag zou zien ("Nuclear Roadmap", pdf) dan zouden we - louter op basis van deze cijfers - om de 1 tot 2 jaar met een meltdown af te rekenen krijgen. En dan hebben we het niet eens over de plannen voor nucleaire schepen en de ontwikkeling van kleine reactors voor decentrale energieproductie.
De statistische kans op een kernramp in België
België telt zeven civiele kernreactoren met een totale capaciteit van 5,8 gigawatt, goed voor de helft van onze elektriciteitsproductie. Samen draaien die jaarlijks 7 reactorjaren, en in totaal hebben de Belgische kernreactoren sinds 1975 nu al meer dan 174 jaren gewerkt (bron, pagina 151). Als we uitgaan van de berekeningen van de World Nuclear Association (twee meltdowns op 14.000 reactor-jaren) dan is de kans dat één van deze zeven reactoren dit jaar smelt dus één op duizend. Anders gezegd: met 7 kernreactoren zou er om de 1.000 jaar een meltdown plaatsvinden in België.
Met de nieuwe kansberekening - uitgaande van drie tot zes meltdowns in Japan en twee tot drie eerdere kernsmeltingen - komen we echter aan een kans van 1 op 220 tot 1 op 500. Met andere woorden: met 7 kernreactoren zou er in België gemiddeld om de 220 tot 500 jaar een meltdown plaatsvinden. Er is dan 10 tot 20 procent kans dat er de komende 50 jaar in België een kernreactor smelt, 2 tot 4 procent kans dat er de komende 10 jaar een meltdown plaatsvindt, en 0,2 tot 0,4 procent kans dat het de komende 365 dagen gebeurt. Nogmaals: een meltdown leidt niet noodzakelijk tot een kernramp, maar de kans is groot.
Het nut van statistiek
Wie deze methode voor het berekenen van de risico's van kernenergie simplistisch vindt, heeft gelijk. Maar dat is nu net het punt: de World Nuclear Association (en al wie zich achter kernenergie schaart) hanteert al decennia lang deze logica om de sceptici ervan te overtuigen hoe veilig kernenergie wel niet is. Zonder er bij stil te staan dat één enkele gebeurtenis de statistiek van vriend tot vijand kan maken. Het is dan ook uitkijken naar de manier waarop de bewuste pagina's (maar bijvoorbeeld ook deze pagina over de bestendigheid tegen aardbevingen) de komende weken herschreven zullen worden.
Kris De Decker
Lees het volledige artikel op Lowtech Magazine.
Illustraties: kerncentrales wereldwijd
Geschreven in Algemeen | 0 Reacties | Vaste link | Afdrukken

| 